Pages Navigation Menu

Waarom de economische recessie nog wel 5 jaar zal duren 1

recessie

 

Politici suggereren  dat de harde maatregelen van de afgelopen jaren noodzakelijk waren om weer economische groei te creëren. Mijn stelling : zeker in Nederland zal de economische recessie nog vele jaren duren. De vier factoren die economische groei in Nederland bepalen zullen namelijk weinig groei vertonen:

  1. De groei in de consumptie van de huishoudens zal de komende jaren zeer beperkt blijven;
  2. De publieke uitgaven (inclusief de zorg) groeien de komende jaren ook maar weinig;
  3. De export zal de komende jaren niet sterk groeien;
  4. De bedrijven zullen de komende jaren nauwelijks investeren.

Allereerst de consumptie. De twintigers zitten met behoorlijke studieschulden en verdienen relatief erg weinig. De laatste jaren is het aantal minimumloon banen (ook voor hoger opgeleiden) met bijna 30% toegenomen. Zeker in de Randstad hebben ze bovendien te maken met inmiddels zeer hoge huren per vierkante meter. Dit is mede het gevolg van de geringe woningbouw door de woningbouwcorporaties. Door de financiële debacles van de afgelopen jaren en de torenhoge extra verhuurdersbelasting die de corporaties moeten betalen, hebben ze weinig geld om nieuwe goedkope huurwoningen te bouwen.

Bij de twintigers zien we door hun lage besteedbare inkomen ook de effecten van andere consumptiepatronen. Relatief veel consumptie in de Horeca, maar nauwelijks uitgaven aan gebruiksspullen en de twintigers kopen al helemaal geen auto’s meer.

De dertigers hebben over het algemeen te hoge hypotheekschulden en hebben te maken met de sterk gestegen kosten van kinderopvang. Vele van de inmiddels 1 miljoen ZZP érs verdienen niet meer dan het minimumloon en dan ook nog slechts dankzij het feit dat ze nauwelijks belasting betalen. De veertigers zullen meer geld opzij moeten zetten voor de studiekosten van hun kinderen.

De 50 plussers (inmiddels bijna de helft van de bevolking!) worden geconfronteerd met het feit dat ze zelf extra moeten gaan sparen voor hun pensioen, terwijl de rente historisch laag is. Werkloze 50 plussers hebben weinig uitzicht op welke baan dan ook. De 65plussers hebben te maken met lagere pensioenen, hogere eigen bijdragen voor zorgkosten en nauwelijks mogelijkheden om hypotheek te krijgen op hun afbetaalde huis.

Verder treden er steeds grotere verschillen op tussen de stedelijke agglomeraties en de kleinere steden en het platteland. Nieuwe werkgelegenheid ontstaat bijna alleen maar in en rond de grote steden. Elders zal de werkloosheid hoog blijven, terwijl ook in die gebieden de huren in de sociale woningbouw versneld zullen stijgen. In sommige sectoren zal de werkloosheid zelfs stijgen: dit geldt voor de financiële sector (automatisering), voor het afbouwende basisonderwijs (minder kinderen), maar zeker voor de krimpende zorgsector. Met de enorme leegstand in kantoorgebouwen, en geringe woningbouw is er ook voor bouwvakkers weinig werkgelegenheidsperspectief.

Aan de onderkant van de arbeidsmarkt vindt nog steeds verdringing plaats: laag betaald werk is overgenomen door veelal onderbetaalde Mede-Europeanen, waardoor de werkloosheid onder minder goed opgeleiden hoog zal blijven. Zo worden bijvoorbeeld de vele bouwactiviteiten in de Eemshaven hoofdzakelijk door niet-Nederlanders uitgevoerd.

Ook van stijgende huizenprijzen is weinig extra consumptie te verwachten. Die beperken zich hoofdzakelijk tot de grote steden. Daarbuiten betekent verhuizen nog altijd het blijven zitten met restschulden.

Een bijkomende zaak is dat de taakverschuiving van de Rijksoverheid naar de Gemeenten onherroepelijk hogere Gemeentelijke belastingen met zich mee zullen brengen. Vele overheidsdiensten zullen naar verwachting alleen maar duurder worden. Ook daardoor blijft er minder besteedbaar inkomen over om te consumeren.

In Nederland zal derhalve de Consumptie de komende jaren maar beperkt toenemen en deels uit spaargelden moeten worden betaald. Dat is een economisch klimaat waarbij Bedrijven gericht op de binnenlandse markt dus alleen de hoogstnoodzakelijke investeringen zullen doen.

 

-

Facebooktwitterlinkedinmail