Pages Navigation Menu

Rapport Nederlandse bank over 20 jaar Liberalisme

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

“The proof of the pudding is the eating”, zo zeggen de Engelsen. Te midden van het komkommer nieuws deze zomer kwam er een rapport uit van de Nederlandse bank over de welvaartsgroei in Nederland sedert 1992.

Begin jaren negentig. De koude oorlog was door het Westen ‘gewonnen’. Het liberale kapitalisme had het gewonnen van het staatssocialisme. Filosofen voorspelden het einde van de Geschiedenis (voortaan zou de hele wereld het Westerse model volgen). De PvdA schudde zijn ideologische veren af en deed enthousiast mee aan het privatiseren van overheidsbedrijven zoals de PTT of de Nederlandse Spoorwegen. Scholen en ziekenhuizen moesten voortaan als bedrijf gerund worden. Alleen de Vrije Markt, zo was wel duidelijk toen, kon zorgen voor de aanhoudende groei van de welvaart.

Nu 20 jaar later blijkt uit een net verschenen rapport van de Nederlandse Bank dat de huishoudens in Nederland er in die twintig jaar qua inkomen en mogelijke bestedingen helemaal niet op vooruit zijn gegaan. Het Nationale Inkomen groeide in die periode met 60 miljard. Maar de huishoudens kregen daar niets van: hun aandeel in het Nationaal Inkomen daalde van 54% naar 45% van de nationale koek. Om hun inkomen zelfs maar op peil te houden, moesten partners beide gaan werken, terwijl in de jaren tachtig een huishouden zich nog met één inkomen kon bedruipen.

De bedrijven en instellingen verwierven 8% extra van het totale inkomen, maar keerden dit niet als winst uit aan huishoudens/aandeelhouders. Die investeerden ze grotendeels in buitenlandse dochterbedrijven, veel hogere reclame-uitgaven en kantoorgebouwen. De enorme extra inkomsten van de banken werden in het buitenland en in onroerend goed belegd. Wat de banken daarna sedert 2008 weer in de bankencrises verloren, daar gaan de Nederlandse huishoudens nog lang voor betalen.

We betaalden in 2012  twee maal  zoveel aan pensioenpremies als in 1992. De pensioenfondsen zitten inmiddels op een pot van 1000 miljard. Uit die pot wordt jaarlijks bijna 25 miljard aan pensioen uitgekeerd. Maar het verplicht gespaarde bedrag is volgens deskundigen nog altijd onvoldoende om toekomstige pensioenen uit te betalen.

De overheid nam 5% meer van het nationaal inkomen voor Onderwijs (en nog is Onderwijs is een zorgenkind..) en voor de Gezondheidszorg. Ja, we konden als huishoudens dus medisch wel meer consumeren.

Liberale adepten bezingen nog altijd de welvaartsvruchten van de vrije markt. Hun parool is nu dat we even door wat moeilijke bezuinigingsjaren heen moeten bijten. Maar de helft van de huishoudens in Nederland is er in 20 jaar niet op vooruit gegaan, maar zelfs achteruit geboerd. Die zien hun welvaart nu zakken naar het niveau van de jaren tachtig! Immers de inkomensverdeling is in die twintig jaar ook een stuk schever geworden. Van het aandeel van de gezinnen in ons Nationaal Inkomen gaat nu een veel groter deel naar de hogere inkomens dan 20 jaar geleden. Wie in 1992 en nu bij de onderste helft van de inkomens hoorde, weet al heel lang wat de Nederlandse bank nu als feiten publiceert.

De huidige jongeren met hun broodbanen, minimum inkomens en tijdelijke arbeidscontractjes weten niet beter. Hun leven is nu en niet twintig jaar geleden. Maar misschien begrijpen ze nu wel beter waarom ouderen, met een langer werkzaam leven en geheugen, zich overduidelijk beseffen dat de gemiddelde huishoudens in Nederland door het economisch liberalisme niet beter af zijn dan 20 jaar geleden. En juist daarom vrezen voor de toekomst van hun kinderen.

facebooktwitterlinkedinmail