Pages Navigation Menu

Onderzoek je eigen Wil

Een prachtig voorbeeld van een filosofisch fenomenologische benadering wordt beschreven in het boek:  “Het Handwerk van de Vrijheid” van de Zwitserse filosoof Peter Bieri. Deze is bij een groter publiek bekend als Pascal Mercier, schrijver van “De Nachttrein naar Lissabon”.

Reeds in 2001 onderzocht hij met deze benadering het bestaan van de Vrije Wil. Tegenwoordig is het bon-ton om te beweren dat een mens geen vrije wil heeft omdat hij geprogrammeerd is door zijn hersenen (Swaab e.a.). Het belangrijkste kennistheoretische bezwaar tegen die stelling is dat de menselijke geest een  verschijnsel  is van geheel andere orde dan de fysieke elektronische stroompjes in de hersenen.

Bieri onderzocht in zijn magistrale werk zijn eigen geest door alle ervaringen  te beschrijven die hij tegenkomt bij ”iets willen”. Uiteindelijk concludeert hij dat zijn wilservaring grotendeels wordt bepaald door andere factoren dan zijn bewuste willen. Maar ook dat er desondanks ook nog een gebied van ‘vrij willen’ is.

Hij bevestigde wat vele hedendaagse filosofen (en zelfs Spinoza al) plausibel achten: de mens heeft in beperkte mate een vrije wil. Maar al zou het slechts 5% van ons handelen betreffen: zelfs met die 5% kan de mens het eigen leven in beslissende mate vormgeven. Namelijk op die beslissingsmomenten, welke essentieel voor de richting van het leven zijn.

 

-

facebooktwitterlinkedinmail